HOME  •  BLOG

Blog

Data publikacji: 16  marca  2016     Autor: Agata Jurkowska-Gomułka subskrybuj blog

O karach za udzielenie informacji nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd raz jeszcze

            Nieco ponad rok temu (wpis na blogu z 19 stycznia 2015 r.) komentowałam wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie dotyczący wysokości kary za udzielenie w toku postępowania antymonopolowego nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd informacji. Kara w wysokości 198 tys. PLN została nałożone na producenta-organizatora sieci dystrybucyjnej, który na żądanie Prezesa UOKiK udzielił informacji o dystrybutorach wykluczonych z sieci, wskazując jednocześnie jako powód ich wykluczenia nieprzestrzeganie ustaleń dotyczących oznaczenia produktu organizatora sieci. Informacje te nie były jednak poparte żadnymi dowodami. Na ponowne wezwanie Prezesa UOKiK przedsiębiorca dostarczył odpowiednie dokumenty, z których jednak wynikało, że rzeczywistym powodem wyeliminowania z sieci było nieprzestrzeganie przez tych przedsiębiorców ustaleń cenowych (stanowiących istotę naruszenia analizowanego w postępowaniu przed organem antymonopolowym). SOKiK zmienił decyzję Prezesa UOKiK, obniżając karę do 10 tys. PLN, natomiast SA w Warszawie zmienił wyrok SOKiK w ten sposób, że oddalił odwołanie.

            Ostatecznie w kwestii tej wypowiedział się Sąd Najwyższy wyrokiem z dnia 27 października 2015 r., sygn. III SK 3/15. Wniesienie skargi kasacyjnej zaowocowało uchyleniem wyroku SA i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania.

            Sąd Najwyższy, podobnie jak wcześniej SA, potwierdził autonomiczny charakter kar przewidzianych w art. 106 ust. 1 uokik i art. 106 ust. 2 uokik, podkreślając, że kary za naruszenia materialne i kary za uchybienia proceduralne mają zupełnie różny przedmiot, służą realizacji różnych celów, wreszcie - ich dopuszczalny wymiar określany jest za pomocą różnych kryteriów. Nie jest zatem zasadne jakiekolwiek porównywanie wysokości obydwu rodzajów kar. Jak zauważa SN, "w skrajnym przypadku, którego zdaniem Sądu Najwyższego nie można wykluczyć, przedsiębiorca może zostać ukarany za naruszenie obowiązków proceduralnych, chociaż prowadzone postępowanie nie doprowadzi ostatecznie do przypisania przedsiębiorcy naruszenia zakazów prawa materialnego". Jednocześnie SN podkreśla, że dla kar za naruszenia materialne i tych za naruszenia proceduralne wspólne są "zasady ustalania wysokości kary pod kątem realizacji jej celów oraz proporcjonalności".

            Sąd Najwyższy zakwestionował sposób, w jaki SA zastosował art. 111 uokik, choć przyznał, że sam katalog przesłanek nałożenia kary uwzględniony w wyroku SA jest prawidłowy. Zdaniem SN dla właściwego ustalenia wymiaru kary niezbędne jest zestawienie dwóch sytuacji: (1) przypadku, gdy naruszenie proceduralne charakteryzuje "swoista korporacyjna arogancja" ukierunkowana na utrudnianie realizacji przez organ ochrony konkurencji jego ustawowych uprawnień, oraz (2) sytuacji, gdy udzielenie nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd informacji jest wynikiem "niefrasobliwości w archiwizowaniu dokumentacji". Skoro przedsiębiorca, od którego Prezes UOKiK żądał informacji, poszukiwał dokumentów za każdym razem, gdy organ ochrony konkurencji jej zażądał (tyle, że przy pierwszym poszukiwaniu ich nie odnalazł, ale za to wskazał nieprawdziwą, jak się później okazało, przyczynę eliminacji dystrybutorów z sieci) i ostatecznie dostarczył żądane informacje (choć po dwukrotnym wezwaniu), "powoda należało potraktować, w zakresie wymiaru kary, znacznie łagodniej niż w przypadku, gdy nieprawdziwość lub wprowadzający w błąd charakter informacji przekazanych przez podmiot, któremu zarzuca się naruszenie konkurencji, zostanie ustalony w oparciu o pozostały materiał dowodowy, w szczególności zaś zgromadzony na podstawie informacji udzielonych przez innych uczestników zakazanej praktyki". Przyznaję, że stanowisko SN wydaje się niejednoznaczne: z jednej strony, ocena postępowania przedsiębiorcy ma zawierać istotny element subiektywizujący ("korporacyjna arogancja" (umyślność) vs. "niefrasobliwość"(nieumyślność)), a z drugiej - ocenę powagi naruszenia SN każe opierać na zobiektywizowanym elemencie w postaci potwierdzenia/zaprzeczenia prawdziwości informacji udzielonych przez przedsiębiorcę z innych źródeł w toku postępowania. Sąd Najwyższy uznał, że kara w wysokości uwzględnionej w wyroku SA (czyli w wysokości nałożonej przez Prezesa UOKiK) jest oczywiście nieproporcjonalna, co najmniej kilkukrotnie przekracza uzasadniony wymiar. Kluczowym argumentem przemawiającym za ową nieproprocjonalnością jest okoliczność, że ostatecznie przedsiębiorca na drugie wezwanie Prezesa UOKiK przedstawił żądane informacje. Wydaje mi się, że śmiało można mówić o tym, że SN stępił pazury lwa, jeśli chodzi o skuteczność egzekwowania przez Prezesa UOKiK obowiązku dostarczania przez przedsiębiorców informacji na żądanie organu. "Niefrasobliwość w archiwizowaniu" dokumentów ma szansę stać się wygodnym argumentem dla przedsiębiorców, którzy nie będą kwapić się z udzieleniem informacji organowi ochrony konkurencji, skoro cudowne odnalezienie dokumentów po kolejnym wezwaniu do udzielenia informacji jest postrzegane przez SN jako okoliczność znacznie łagodząca karę. Zaskakujące jest dla mnie to, że SN nie poświęca w zasadzie uwagi okoliczności, że po pierwszym wezwaniu Prezesa UOKiK, przedsiębiorca wskazał na nieprawdziwą przyczynę eliminacji dystrybutorów z sieci. Niepomiernie dziwi mnie również stanowisko SN, że nie uznaje on, by "ustalenie przez Prezesa Urzędu na podstawie informacji udzielonych przez powoda, czy ten egzekwuje postanowienia umożliwiające dyscyplinowanie dystrybutorów za nieprzestrzeganie sztywnych cen odsprzedaży, rzutowało na możliwość przypisania powodowi stosowania praktyki ograniczającej konkurencję". Rzeczywiście, okoliczność ta nie ma znaczenia, jeśli przyjmujemy, że wertykalne porozumienia cenowe są zakazane ze względu na cel, bo jeżeli przychylamy się do postrzegania ich jako zakazanych ze względu na skutek, to taka informacja miałaby chyba znaczenie kluczowe....

 

Wyrok SN jest dostępny tutaj: http://www.sn.pl/sites/orzecznictwo/Orzeczenia3/III%20SK%203-15-1.pdf

 

Poprzedni wpis dotyczący tej sprawy dostępny jest tutaj: http://www.modzelewskapasnik.pl/pl/blog/36/25/kara-za-udzielenie-informacji-nieprawdziwych-i-wprowadzajacych-w-blad/

Dodaj komentarz

Imię: *
Treść: *
Podaj wynik:*   
* pola wymagane

13  grudnia  2017
Nie wszystko (wszędzie) na sprzedaż, czyli TS o luksusie na Mikołajki

Ponoć Polacy są najbardziej zestresowanym narodem, jeśli chodzi o zakup świątecznych prezentów... Nic dziwnego... Jak zmniejszyć ten stres, kiedy Trybunał Sprawiedliwości w Mikołajki (!) wydaje wyrok, w myśl którego nie ma szans na zakupy luksusowych perfum np. w Amazonie...?

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

15  czerwca  2017
Co mi zrobisz, jak mnie złapiesz...

Odpowiedzialnośc karna  z tytułu nieudzielenia wyjasnień rzecznikowi konsumentów

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

25  listopada  2016
O jeden most za daleko…

W ostatnich miesiącach (a może nawet i latach) dość często wyrażam opinię, że polskie orzecznictwo antymonopolowe stało się po prostu nudne… Nic dziwnego, jeśli spojrzymy na liczbę i przedmiot decyzji wydawanych przez Prezesa UOKiK w sprawach konkurencji w minionych latach. Flaga walki ze zmowami przetargowymi w polityce konkurencji ...

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

19  sierpnia  2016
Nie można dwa razy wejść do tej samej rzeki, bo juz inne napłynęły w nią wody... czyli KIO o zmowach przetargowych



autor: Agata Jurkowska-Gomułka

20  lipca  2016
(Chyba) koniec sporu o grupy zakupowe



autor: Agata Jurkowska-Gomułka

16  marca  2016
O karach za udzielenie informacji nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd raz jeszcze

Nieco ponad rok temu (wpis na blogu z 19 stycznia 2015 r.) komentowałam wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie dotyczący wysokości kary za udzielenie w toku postępowania antymonopolowego nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd informacji.

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

17  grudnia  2015
Shopping malls - w gorączce świątecznych zakupów

Dziś znowu kilka słów o wyroku unijnego Trybunału Sprawiedliwości (wyrok z 26.11.2015 r. w sprawie C-345/14 Maxima Latvija). Tematyka wyroku - problem antymonopolowej oceny umów najmu powierzchni w centrach handlowych - świetnie wpisuje się w aktualną gorączkę świątecznych zakupów (a wkrótce: poświątecznych wyprzedaży). Pytanie, ...

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

4  listopada  2015
Ułatwiacze karteli

W "Słowniku języka polskiego" (przynajmniej w tym opublikowanym przez PWN) nie figuruje słowo "ułatwiacz" (co najwyżej: "załatwiacz", ale to zupełnie coś innego...). Niezawodny Mr. Google ułatwiaczy zna i na pierwszych stronach pokazuje głównie "krochmal ułatwiacz prasowania", a zaraz potem - "ułatwiacz ładowania magazynków" (to ...

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

20  lipca  2015
Wakacje, wino i paliwo: rzecz o Gruzji

Mamy miłe, cudownie upalne lato... Dobra pora, żeby spojrzeć na to, co się dzieje w tych ochronie konkurencji w krajach, które mogą być przyjemną wakacyjną destynacją (drogi Czytelniku, z góry wyłączam Grecję, która wyskakuje z każdego portalu internetowego, każdej gazety i w ogóle...).

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

10  czerwca  2015
W poszukiwaniu konsumentów, których interes naruszony zbiorowo w ogólnych warunkach ubezpieczeń.... (III SK 42/14)

W orzecznictwie antymonopolowym w ostatnich niestety powiewa nudą, stąd tym razem chciałabym zwrócić uwagę na rozstrzygnięcie przez Sąd Najwyższy kwestii tego, kto w zasadzie jest konsumentem w rozumieniu   art. 4 pkt 12 w związku z art. 24 ust. 1 uokik  w przypadku usług ubezpieczeniowych: ubezpieczający czy/i ...

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

 Wybierz osobę:

Agata Jurkowska-Gomułka

Ilość postów: 18, ostatnia aktywność: 2017-12-13 12:42:50

Małgorzata Modzelewska de Raad

Ilość postów: 2, ostatnia aktywność: 2015-09-03 09:00:45

Piotr Paśnik

Ilość postów: 1, ostatnia aktywność: 2016-05-17 13:30:43

Szymon Gołębiowski

Ilość postów: 1, ostatnia aktywność: 2017-01-06 12:07:25

Artur Salbert

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Anna Żochowska-Sychowicz

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Monika Serek

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Antonina Falandysz

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Maciej Syska

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Agnieszka Kowalczyk-Zagaj

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Ewelina Majcher

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Agnieszka Jelska

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

© 2017   POLITYKA PRYWATNOŚCI   •   AKTUALNOŚCI   •   KONTAKT
designed by MOUTON interactive