HOME  •  BLOG

Blog

Data publikacji: 15  czerwca  2017     Autor: Agata Jurkowska-Gomułka subskrybuj blog

Co mi zrobisz, jak mnie złapiesz...

Tym razem chciałabym zwrócić uwagę na wyrok nie najnowszy już (bo sprzed ponad roku), ale dotykający ekscytującej kwestii odpowiedzialności karnej za nieprzestrzeganie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Rzecz dotyczy co prawda sfery ochrony konsumentów, a nie ochrony konkurencji, jednak może mieć bardzo istotne znaczenie dla przedsiębiorców. Co więcej, jest to wyrok, w którym Sąd Okręgowy w Poznaniu (IV Wydział Karny Odwoławczy, wyrok z dnia 26.02.2016 r., sygn. IV Ka 37/16) zakwestionował poglądy doktryny co do zakresu podmiotowego oddziaływania art. 114 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Jest to przepis karny, który przewiduje karę grzywny w wysokości nie mniejszej niż 2000 zł dla tego, "kto, wbrew przepisowi art. 42 ust. 4, narusza obowiązek udzielenia rzecznikowi konsumentów wyjaśnień i informacji będących przedmiotem wystąpienia rzecznika lub obowiązek ustosunkowania się do uwag i opinii rzecznika".

 

Sąd pierwszej instancji (w Złoczowie) uniewinnił prezesa spółki z o.o. od zarzutu popełnienia wykroczenia, o którym mowa w art. 114 ust. 1 uokik, polegającego na nieudzieleniu wyjaśnień Powiatowemu Rzecznikowi Konsumentów w odpowiedzi na pismo skierowane do przedsiębiorcy. Sąd uznał, że art. 114 ust. 1 uokik wyklucza możliwość pociągnięcia do odpowiedzialności prezesa spółki z o.o. Znam tylko treść wyroku apelacyjnego, jednak z jego treści można wyczytać, że argumentacja sądu pierwszej instancji opierała się przede wszystkim na braku możliwości przypisania odpowiedzialności karnej osobie prawnej, jaką niewątpliwie jest spółka z.o.o.

 

Sąd okręgowy oczywiście zgadza się z powyższym argumentem, wskazując jednocześnie, że wykroczenie z art. 114 ust. 1 uokik popełnia nie tylko przedsiębiorca-osoba fizyczna, ale "osoba zobowiązana do działaj w imieniu przedsiębiorcy i to niezależnie od tego, czy przedsiębiorcą jest osobą prawna, czy też nie". Dalej Sąd Okręgowy w Poznaniu prowadzi przekonujący wywód, wskazując przede wszystkim, że "do adresatów normy sankcjonowanej zakazującej nieudzielania informacji Rzecznikowi Praw Konsumenta należy zaliczyć wszelkie upoważnione osoby wykonujące obowiązki w imieniu przedsiębiorcy (...). W przepisie art. 114 ust. 1 ustawy posłużono się zaimkiem osobowym „kto”, który oznacza każdego człowieka zdolnego do ponoszenia odpowiedzialności karnej. Precyzyjne zrekonstruowanie okoliczności, w jakich wskazany człowiek może ponosić odpowiedzialność z uwagi na zaniechanie opisanego obowiązku wymaga uwzględnienia przepisu art. 42 ust.4.ustawy. Stosownie do jego treści przedsiębiorca, do którego zwrócił się rzecznik konsumentów, działając na podstawie ust. 1 pkt 3 ustawy, jest obowiązany udzielić rzecznikowi wyjaśnień i informacji będących przedmiotem wystąpienia oraz ustosunkować się do uwag i opinii rzecznika. Powiązanie treści obu przepisów prowadzi do wniosku, że przepis art. 114 ust. 1 ustawy ustanawia regułę, że każdy człowiek- zobowiązany do działania w tym zakresie imieniu przedsiębiorcy - może być podmiotem wykroczenia polegającego na nieudzieleniu wyjaśnień Rzecznikowi Praw Konsumenta, art. 42 ust. 4 ustawy doprecyzowuje, że niezłożenie wyjaśnień i informacji stanowi zlekceważenie wezwania wystosowanego do przedsiębiorcy przez rzecznika konsumentów. Nie ma racjonalnych powodów, żeby pojęcie przedsiębiorcy zawężać tylko do osoby fizycznej. Czynności wobec innych podmiotów w imieniu przedsiębiorcy- osoby prawnej podejmują uprawnione osoby i to one są adresatami wezwania, o którym mowa w przepisie art. 42 ust. 4 ustawy". Jeśli zatem prezes spółki nie zadba o odpowiedź dla Powiatowego Rzecznika Konsumentów na czas, musi liczyć się z z odpowiedzialnością na podstawie art. 114 ust. 1 uokik. 

Sąd apelacyjny, nie przesądzając o tym, czy podsądny rzeczywiście popełnił wykroczenie, podkreślił na koniec, że przyjęcie interpretacji art. 114 ust. 1 uokik zaprezentowanej przez sąd pierwszej instancji skutkowałoby wykluczeniem odpowiedzialności "w wypadku nieudzielania informacji przez podmioty odgrywające istotną rolę na wolnym rynku i zdolne do podejmowania skutecznych działań przeciwko prawom konsumenta". Argumentacja najprostsza z możliwych - uznanie dla sądu za zrozumienie istoty ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów i odwołanie do wykładni celowościowej.

 

Wyrok można przeczytać tutaj: https://orzeczenia.ms.gov.pl/content/$N/153510000002006_IV_Ka_000037_2016_Uz_2016-03-04_001

Ponieważ anonimizacja wyroków na Portalu Orzeczeń Sądów Powszechnych idzie tak daleko, że nawet przedstawiciele doktryny, na których prace powołują się sądy w uzasadnieniach występują tylko pod inicjałami, informuję zainteresowanych Czytelników, że powoływana w omawianym wyroku M.K.B. to prof. Małgorzata Król-Bogomilska, T.S. to prof. Tadeusz Skoczny, zaś R. Z. to prof. Robert Zawłocki.

15  czerwca  2017
Co mi zrobisz, jak mnie złapiesz...

Odpowiedzialnośc karna z tytułu nieudzielenia wyjasnień rzecznikowi konsumentów

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

15  czerwca  2017
Co mi zrobisz, jak mnie złapiesz...

Odpowiedzialnośc karna z tytułu nieudzielenia wyjasnień rzecznikowi konsumentów

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

25  listopada  2016
O jeden most za daleko…

W ostatnich miesiącach (a może nawet i latach) dość często wyrażam opinię, że polskie orzecznictwo antymonopolowe stało się po prostu nudne… Nic dziwnego, jeśli spojrzymy na liczbę i przedmiot decyzji wydawanych przez Prezesa UOKiK w sprawach konkurencji w minionych latach. Flaga walki ze zmowami przetargowymi w polityce konkurencji powiewała jednak silnie, co widać w wyrokach z zakresu prawa ochrony konkurencji wydawanych przez sądy. W tym nurcie orzecznictwa „przetargowego” moją uwagę zwrócił wyrok Sądu Apelacyjnego z dnia 8 czerwca 2016 r., sygn. VI ACa 651/15.

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

19  sierpnia  2016
Nie można dwa razy wejść do tej samej rzeki, bo juz inne napłynęły w nią wody... czyli KIO o zmowach przetargowych



autor: Agata Jurkowska-Gomułka

20  lipca  2016
(Chyba) koniec sporu o grupy zakupowe



autor: Agata Jurkowska-Gomułka

16  marca  2016
O karach za udzielenie informacji nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd raz jeszcze

Nieco ponad rok temu (wpis na blogu z 19 stycznia 2015 r.) komentowałam wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie dotyczący wysokości kary za udzielenie w toku postępowania antymonopolowego nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd informacji.

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

17  grudnia  2015
Shopping malls - w gorączce świątecznych zakupów

Dziś znowu kilka słów o wyroku unijnego Trybunału Sprawiedliwości (wyrok z 26.11.2015 r. w sprawie C-345/14 Maxima Latvija). Tematyka wyroku - problem antymonopolowej oceny umów najmu powierzchni w centrach handlowych - świetnie wpisuje się w aktualną gorączkę świątecznych zakupów (a wkrótce: poświątecznych wyprzedaży). Pytanie, na które próbował odpowiedzieć TS, należy do puli tych problemów, przed którymi każdy prawnik "konkurencjonista" stanął przynajmniej raz w życiu.... Czy zakaz porozumień ograniczający konkurencję narusza umowa najmu zawarta między sklepem (najemcą) a właścicielem centrum handlowego, przewidująca, że ów najemca wyraża zgodę na udostępnienie pozostałej (niezajmowanej przez siebie) powierzchni innym potencjalnym najemcom? Dodajmy, że rzecz się dzieje na Łotwie, a owym najemcą, któremu przysługuje quasi-wyłączność, jest spożywczy sklep wielkopowierzchniowy (co ciekawe, w angielskiej wersji ten najemca określany jest jako 'anchor tenant', a polska wersja wyroku mówi o ... "najemcy referencyjnym"...). Łotewski organ ochrony konkurencji i sąd uznały, że ze względu na siłę rynkową najemcy na rynku sprzedaży detalicznej produktów spożywczych umowa najmu musi być uznana za ograniczającą konkurencję ze względu na cel, bez potrzeby badania skutków.

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

4  listopada  2015
Ułatwiacze karteli

W "Słowniku języka polskiego" (przynajmniej w tym opublikowanym przez PWN) nie figuruje słowo "ułatwiacz" (co najwyżej: "załatwiacz", ale to zupełnie coś innego...). Niezawodny Mr. Google ułatwiaczy zna i na pierwszych stronach pokazuje głównie "krochmal ułatwiacz prasowania", a zaraz potem - "ułatwiacz ładowania magazynków" (to ostatnie zresztą może i ma coś wspólnego z ułatwiaczem karteli).

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

20  lipca  2015
Wakacje, wino i paliwo: rzecz o Gruzji

Mamy miłe, cudownie upalne lato... Dobra pora, żeby spojrzeć na to, co się dzieje w tych ochronie konkurencji w krajach, które mogą być przyjemną wakacyjną destynacją (drogi Czytelniku, z góry wyłączam Grecję, która wyskakuje z każdego portalu internetowego, każdej gazety i w ogóle...).

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

10  czerwca  2015
W poszukiwaniu konsumentów, których interes naruszony zbiorowo w ogólnych warunkach ubezpieczeń.... (III SK 42/14)

W orzecznictwie antymonopolowym w ostatnich niestety powiewa nudą, stąd tym razem chciałabym zwrócić uwagę na rozstrzygnięcie przez Sąd Najwyższy kwestii tego, kto w zasadzie jest konsumentem w rozumieniu art. 4 pkt 12 w związku z art. 24 ust. 1 uokik w przypadku usług ubezpieczeniowych: ubezpieczający czy/i uposażony?

autor: Agata Jurkowska-Gomułka

 Wybierz osobę:

Agata Jurkowska-Gomułka

Ilość postów: 18, ostatnia aktywność: 2017-06-15 13:06:38

Małgorzata Modzelewska de Raad

Ilość postów: 2, ostatnia aktywność: 2015-09-03 09:00:45

Piotr Paśnik

Ilość postów: 1, ostatnia aktywność: 2016-05-17 13:30:43

Szymon Gołębiowski

Ilość postów: 1, ostatnia aktywność: 2017-01-06 12:07:25

Artur Salbert

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Anna Żochowska-Sychowicz

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Monika Serek

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Antonina Falandysz

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Maciej Syska

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Agnieszka Kowalczyk-Zagaj

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Ewelina Majcher

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

Agnieszka Jelska

Ilość postów: 0, ostatnia aktywność: -

© 2017   POLITYKA PRYWATNOŚCI   •   AKTUALNOŚCI   •   KONTAKT
designed by MOUTON interactive